2026 թվականի հուլիսին Կադաստրի կոմիտեն ներկայացրել է նոր կարգավորման նախագիծ, որի արդյունքում ՀՀ քաղաքացիները հնարավորություն կունենան նորակառույց անշարժ գույք ձեռք բերել ամբողջությամբ էլեկտրոնային եղանակով՝ առանց նոտարի այցելելու և լիազորագիր ձևակերպելու։

Ի՞նչ է փոխվում

Նոր համակարգի ներդրմամբ քաղաքացիները հնարավորություն կունենան բնակարան ձեռք բերել առաջնային անշարժ գույքի շուկայից՝ առցանց եղանակով։

Այսինքն՝ եթե բնակարանը ձեռք է բերվում անմիջապես կառուցապատողից, գործարքի համար այլևս պարտադիր չի լինի անձամբ այցելել նոտարական գրասենյակ։ Գործընթացը նախատեսվում է իրականացնել էլեկտրոնային հարթակի միջոցով՝ անցնելով անհրաժեշտ նույնականացման և ստորագրման գործընթացները։

Նոր հնարավորությունը վերաբերում է ինչպես արդեն կառուցված և շահագործման հանձնված, այնպես էլ կառուցվող բազմաբնակարան շենքերում գտնվող բնակարաններին։

Հատկապես կարևոր է արտերկրում գտնվող ՀՀ քաղաքացիների համար

Նոր համակարգի կարևոր առավելություններից մեկը այն է, որ գործարքը հնարավոր կլինի իրականացնել նաև Հայաստանից դուրս գտնվելու դեպքում։

Մինչ այժմ արտերկրում բնակվող ՀՀ քաղաքացին, նորակառույց բնակարան ձեռք բերելու համար, հիմնականում պետք է անձամբ գար Հայաստան կամ մեկ այլ անձի լիազորագիր տար՝ իր փոխարեն գործարքը իրականացնելու համար։

Նոր համակարգի դեպքում այդ լրացուցիչ քայլը նախատեսվում է վերացնել։ ՀՀ քաղաքացին, որն ունի անհրաժեշտ էլեկտրոնային ստորագրություն, կկարողանա գործարքը կատարել հեռավար եղանակով։

Ինչպե՞ս է իրականացվելու գործընթացը

Գործարքը նախատեսվում է իրականացնել e-cadastre.am էլեկտրոնային հարթակի միջոցով։

Քաղաքացին պետք է անցնի խիստ նույնականացում և էլեկտրոնային ստորագրությամբ հաստատի անհրաժեշտ փաստաթղթերը։ Համակարգում համապատասխան գործընթացներ պետք է իրականացնեն նաև կառուցապատողը և, անհրաժեշտության դեպքում, բանկը կամ վարկային կազմակերպությունը։

Նախատեսվում է նաև, որ գործարքից առաջացած սեփականության իրավունքի պետական գրանցումը հնարավոր կլինի իրականացնել ինքնաշխատ եղանակով։

Արդյո՞ք նոտարի դերը ամբողջությամբ վերանում է

Ոչ։ Սա այլընտրանքային հնարավորություն է, ոչ թե պարտադիր նոր կարգ։

Այն քաղաքացիները, որոնք նախընտրում են իրենց գործարքը կատարել նոտարի միջոցով, շարունակում են ունենալ այդ հնարավորությունը։ Նոր համակարգի նպատակն է պարզապես ավելացնել գործարքի իրականացման ավելի արագ և թվային տարբերակ։

Ինչո՞ւ է սա կարևոր անշարժ գույքի շուկայի համար

Անշարժ գույքի գործարքների թվայնացումը կարող է մի շարք գործընթացներ դարձնել ավելի արագ և հարմարավետ։

Այն հատկապես կարևոր է՝

• արտերկրում բնակվող ՀՀ քաղաքացիների համար,
• նորակառույցների գնորդների համար,
• հեռավար գործարքներ իրականացնող անձանց համար,
• ժամանակի և լրացուցիչ այցելությունների կրճատման տեսանկյունից,
• գործարքների գործընթացը ավելի թվային և կենտրոնացված դարձնելու համար։

 

Բացի դրանից, Կադաստրի կոմիտեն արդեն ընդլայնում է e-cadastre.am-ի գործիքակազմը։ 2026 թվականի հուլիսի 28-ից էլեկտրոնային հարթակի անձնական գրասենյակը հասանելի է նաև իրավաբանական անձանց համար, իսկ ՀՀ քաղաքացիների համար անշարժ գույքի որոշ վաճառքի պայմանագրեր հնարավոր է կնքել առցանց՝ էլեկտրոնային թվային ստորագրությամբ։

Ի՞նչ է սպասվում առաջիկայում

Նորակառույց բնակարանների հեռավար ձեռքբերման համակարգի գործիքակազմը դեռ ամբողջությամբ ձևավորման փուլում է։ Կադաստրի կոմիտեի ներկայացրած տեղեկատվության համաձայն՝ համակարգի ամբողջական գործարկումը նախատեսվում է առաջիկա ամիսների ընթացքում։

Այս փոփոխությունը կարող է դառնալ Հայաստանի անշարժ գույքի շուկայի թվայնացման կարևոր քայլ՝ հնարավորություն տալով քաղաքացիներին գույքի ձեռքբերման գործընթացի ավելի մեծ մասը իրականացնել հեռավար և էլեկտրոնային եղանակով։

Աղբյուրներ՝ ՀՀ Կադաստրի կոմիտե, Արմենպրես։